تالارها ثبت نام نظرسنجی جستجو موقعیت قوانین آخرین ارسالها   چت روم
شعر و ادبیات

Collection Of Nezami Poems | مجموعه شعرهای نظامی

صفحه  صفحه 37 از 43:  « پیشین  1  ...  36  37  38  ...  42  43  پسین »  
#361 | Posted: 1 Jan 2015 14:37 | Edited By: anything
ادامه بخش ۱۶ ...



دگرگونه بر هر یکی تخت عاج
برو زنگیی بر سر از مشک تاج

چو آواز بر پیل سرکش زدی
زدی آتش ارخود بر آتش زدی

ز پس پیل کامد به چالش برون
شد از پای پیلان زمین نیلگون

پیاده روان گرد پیل بلند
به هر گوشه‌ای کرده صد پیل بند

چو آیین پیکار شد ساخته
منش‌ها شد از مهر پرداخته

ستمگر سیاهی زراجه بنام
ز لشگر گه زنگ بگشاد گام

در آمد چو پیل استخوانی به دست
کزو پیل را استخوان می‌شکست

سیه ماری افسون گرگی در او
سرآماسی از سر بزرگی در او

دهانش فراخ و سیه چون لوید
کزو چشم بیننده گشتی سپید

خمی از خماهن برانگیخته
به خمها سکاهن برو ریخته

برو سینه‌ای همچو پولاد ترس
حدیث تنومندی آن خود مپرس

علم دیده‌ای پرچمی بر سرش؟
نمی‌گشت یک موی از آن پیکرش

گر آنجا بود طاسکی سرنگون
دو دیده برو همچو دو طاس خون

بسی خویشتن را به زنگی ستود
که سوزان‌تر از آتشم زیر دود

زراجه منم پیل پولاد خای
که بر پشت پیلان کشم پیل پای

چو در پیل پای قدح می‌کنم
به یک پیل پا پیل را پی کنم

چو در معرکه برکشم تیغ تیز
به کوهه کنم کوه را ریزریز

گرم شیر پیش آیدو گر هزبر
براو سیل بارم چو غرنده ابر

فرس بفکند جوش من نیل را
رخ من پیاده نهد پیل را

سلاح از تنم رسته چو شیر نر
ز پولاد دارم سلاحی دگر

چو الماس و آهن رگ تن مرا
چه حاجت به الماس و آهن مرا

چو گردن برآرم به گردن کشی
نه زابی هراسم نه از آتشی

درم پهلوی پهلوانان به تیغ
خورم گرده گردنان بی دریغ

به مردم کشی اژدها پیکرم
نه مردم کشم بلکه مردم خورم

مرا در جهان از کسی شرم نیست
ستیزه بسی هست و آزرم نیست

ستیزنده را دارد آزرم سست
خر از زیر پالان برآید درست

چو من زنگی آنگه که خندان بود
سیه شیری الماس دندان بود

بگفت این و برزد به ابرو شکنج
چو ماری که پیچد ز سودای گنج

ز رومی سواری توانا و چست
بر آن آتش افکند خود را نخست

به آتش کشی باز مالید گوش
چو پروانه‌ای کایدش خون بجوش

درآمد برو زنگی جنگ سود
به یک ضربت از تن سرش را ربود

دگر کینه خواهی درآمد به جنگ
فلک هم درآورد پایش به سنگ

چنین تا به مقدار هفتاد مرد
به تیغ آمد از رومیان در نبرد

دگر هیچکس را نیامد نیاز
که با آن زبانی شود رزم ساز

دل از جای شد لشگر روم را
چو از کورهٔ آتشین موم را

چو کرد آن زبانی سپه را زبون
نیامد بناورد او کس برون

سر گردنان شاه گردون گرای
ز پرگار موکب تهی کرد جای

بر آراست بر جنگ زنگی بسیچ
به زنگی کشی نیزه را داد پیچ

زده بر میان گوهر آگین کمر
در آورده پولاد هندی به سر

به تن بر یکی آسمان گون زره
چو مرغول زنگی گره به گره

یمانی یکی تیغ زهر آبجوش
حمایل فروهشته از طرف دوش

کمندی چو ابروی طمغاچیان
به خم چون کمان گوشه چاچیان

لحیفی برافکنده بر پشت بور
درآمد بزین آن تن پیل زور

عنان تکاور به دولت سپرد
نمود آن قوی دست را دستبرد

به کبک دری چون درآید عقاب
چگونه جهد بر زمین آفتاب؟

از آن تیزتر خسرو پیلتن
به تندی درآمد به آن اهرمن

بزد بانگ بر وی که‌ای زاغ پیر
عقاب جوان آمد آرام گیر

اگر بر نتابی عنان را ز راه
کنم بر تو عالم چو رویت سیاه

سیه روی ازانی که از تیغ تیز
درین حربگه کرد خواهی گریز

مرو تا به خون سرخ رویت کنم
مسلسل‌تر از جعد مویت کنم

فتد زنگ بر تیغ آیینه رنگ
من آئینه‌ام کز من افتاد زنگ

سپیده برد روی از چشم درد
برد تیغ من سرخی از روی زرد

چه لافی که من دیو مردم خورم
مرا خور که از دیو مردم برم

ندانی تو پیگار شمشیر سخت
بیاموزمت من به بازوی بخت

گر آیی ز جایی نگهدار جای
و گرنه سرت بسپرم زیر پای

من آن روم سالار تازی هشم
که چون دشنه صبح زنگی کشم

چو هندی زنم بر سر زنده پیل
زند پیلیان جامه در خم نیل

چو ز آهن کنم حلقه در گوش سنگ
به زنگه رود گوش سالار زنگ

چو گفت این سخن در رکاب ایستاد
برآورد باز و عنان برگشاد

برو حمله‌ای برد چون شیر مست
یکی گرزهٔ شیر پیکر به دست

ز سختی که زد بر سرش گرز را
برافتاد تب لرزه البرز را

به یک زخم آن گرز پولاد لخت
ستد جان از آن آبنوسی درخت

سرو گردن و سینه و پای و دست
ز پا تا به خرد درهم شکست

چو کار زراجه ز راحت برید
یکی محنت دیگر آمد پدید

سیاهی به کردار نخل بلند
هراسان ازو دیدهٔ نخل بند

به خسرو درآمد چو تند اژدها
بر او کرد زخمی چو آتش رها

نشد کارگر تیغ بر درع شاه
بغرید زنگی چو ابر سیاه

چو دارای روم آن سیه را بدید
نهنگ سیاه از میان برکشید

چنان ضربتی زد بر آن نخل بن
که شیر جوان بر گوزن کهن

سر زنگی نخل بالا فتاد
چو زنگی که از نخل خرما فتاد
.
.
.

هر شب دلم بهانه ی تـــو را ، هیچ ... بگذریم ...
امشب دلم دوباره تـــو را ... ، هیــچ ... بگذریم ...
     
#362 | Posted: 1 Jan 2015 14:42 | Edited By: anything
ادامه بخش ۱۶ ...



دگر زنگیی رفت سوی مصاف
زبان برگشاده به مشتی گزاف

که ابری سیاه آمد از کوه زنگ
نبارد مگر اژدها و نهنگ

سیه کولهٔ گرد بازو منم
گران کوه را هم ترازو منم

ز تن برکنم گردن پیل را
به دم درکشم چشمهٔ نیل را

بر آن کس که جانش به آهن گزم
بسی جامها در سکاهن رزم

جهان جوی چون دید کان یافه گوی
ز خون ناف خود را کند نافه بوی

سر تیغ بر گردن افراختش
در آن یافه گفتن سرانداختنش

از آن سهمگن‌تر سیاهی قوی
عنان راند بر چالش خسروی

چنان زد برو تیغ زنگار خورد
که زنگی ز گردش درآمد به گرد

سیاهی دگر زین بر ادهم نهاد
به زخمی دگر دیده بر هم نهاد

دگر تا شب از نامداران زنگ
نیامد کسی را تمنای جنگ

جهاندار با فتح دمساز گشت
شبانگه به آرامگه بازگشت

چو گلنارگون کسوت آفتاب
کبودی گرفت از خم نیل آب

نگهبان این مار پیکر درفش
زر اندود بر پرنیان بنفش

رقیبان لشگر به آیین پاس
نگهبان‌تر از مرد انجم شناس

یزکداری از دیده نگذاشتند
یتاقی که رسمی است می‌داشتند

سحرگه که آمد به نیک اختری
گل سرخ بر طاق نیلوفری

سکندر برون آمد از خوابگاه
برآراست بر حرب دشمن سپاه

روان کرد رخش عنانتاب را
برانگیخت چون آتش آن آب را

به قلب اندرون پای خود را فشرد
بهر پهلوی پهلوی را سپرد

چپ و راست را بست از آهن حصار
فرو برد چون کوه بیخ استوار

همان لشگر زنگ و خیل حبش
به هر گوشه‌ای گشته شمشیرکش

حبش بریمین بربری بریسار
به قلب اندرون زنگی دیوسار

چو نوبت زن شاه زد کوس جنگ
جرس دار زنگی بجنباند زنگ

در آمد به غریدن ابر سیاه
ز ماهی تف تیغ برشد به ماه

چنان آمد از هر دو لشگر غریو
کزان هول دیوانه شد مغز دیو

گره بر گلوها فروبست گرد
ز بی خونی اندامها گشت زرد

ز گرز گران سنگ و شمشیر تیز
میانجی همی جست راه گریز

ز بس شورش رق روئینه طاس
به گردون گردان در آمد هراس

ز خر مهرهٔ مغز پرداخته
زمین مغز کوه از سر انداخته

ز روئین دز کوس تندر خروش
به دزهای روئین درافتاد جوش

ز نای دمیده بر آهنگ دور
گمان بود کامد سرافیل و صور

ز بس کوفتن بر زمین گرز و تیغ
ز هر غار بر شد غباری به میغ

ز منقار پولاد پران خدنگ
گره بسته خون در دل خاره سنگ

کمان کج ابرو به مژگان تیر
ز پستان جوشن برآورده شیر

کمند گره دادهٔ پیچ پیچ
به جز گرد گردن نمی‌گشت هیچ

چو هندوی بازیگر گرم خیز
معلق زنان هندوی تیغ تیز

ز موزونی ضربهای سنان
به رقص آمده اسب زیر عنان

به زنبورهٔ تیر زنبور نیش
شده آهن و سنگ را روی ریش

زمین خسته از خون انجیدگان
هوا بسته از آه رنجیدگان

برآراسته قلب شاه از نبرد
چو کوهی که انباشد از لاجورد

همان تیغزن زنگی سخت کوش
برآورده چون زنگ زنگی خروش

کفیده دل و بر لب آورده کف
دهن باز کرده چو پشت کشف

چو از هر دو سو گشت قلب استوار
ز هر دو سپه رفت بیرون سوار

نمودند بسیار مردانگی
هم از زیرکی هم ز دیوانگی

برآورد زنگی ز رومی هلاک
که این نازنین بود و آن هولناک

شه از نازنین لشگر اندیشه کرد
که از نازنینان نیاید نبرد

به دل گفت آن به که شیری کنم
درین ترسناکان دلیری کنم

چو لشگر زبون شد در این تاختن
به خود باید این رزم را ساختن

برون شد دگر باره چون آفتاب
که آرد به خونریزی شب شتاب

تنی چند را زان سپاه درشت
به یک زخم یک زخم چون سگ بکشت

کسی کان چنان دید بنیاد او
تهی کرد پهلو ز پولاد او

سپهدار رومی چو بی جنگ ماند
تکاور سوی لشگر زنگ راند

پلنگر که او بود سالار زنگ
بدانست کامد ز دریا نهنگ

به یاران خود گفت کاین صید خام
کجا جان برد چون در آید به دام

سلیحی ملک وار ترتیب کرد
به جوشن بر از تیغ ترکیب کرد

به پوشید خفتانی از کرگدن
مکوکب به زر زاستین تا بدن

یکی خود پولاد آیینه فام
نهاد از بر فرق چون سیم خام

درفشان یکی تیغ چون چشم گور
پلارک درو رفته چون پای مور

برآهیخت و آمد بر تند شیر
نشاید شدن سوی شیران دلیر

بغرید کای شیر صید آزمای
هماوردت آمد مشو باز جای

مرو تا نبرد دلیران کنیم
درین رزمگه جنگ شیران کنیم

به بینیم کز ما بلندی کراست
درین کار فیروزمندی کراست

ز جوشیدن زنگی خامکار
بجوشید خون در دل شهریار

چو بدخواه کین در خروش آورد
ستیزنده را خون به جوش آورد

سکندر بدو گفت چندین ملاف
مران بیهده پیش مردان گزاف

ز مردانگی لاف چندین مزن
هراسان شو از سایهٔ خویشتن

بترس ار چه شیری ز شیرافکنان
دلیری مکن با دلیر افکنان

تنی را که نتوانی از جای برد
به پرخاش او پی چه خواهی فشرد

به پهلوی شیر آنگهی دست کش
که داری به شیر افکنی دستخوش

به تاراج خود ترکتازی کنی
که گنجشک باشی و بازی کنی

بیا تا بگردیم میدان خوشست
ببینیم کز ما که سختی کشست

گرفته مزن در حریف افکنی
گرفته شوی گر گرفته زنی

بر آشفت زندگی ز گفتار شاه
به چالش درآمد چو دود سیاه

فروهشت بر ترک شه تیغ را
ز برق آتشی کی رسد میغ را

برآشفته شد شاه از آن زشت روی
چو تیغ از تنش سر برآورد موی

به تندی یکی تیغ زد بر تنش
نشد کارگر زخم بر جوشنش

بسی جمله بر یکدیگر ساختند
یکی زخم کاری نینداختند

بدینگونه تا شب درآمد بسر
نشد زخم کس در میان کارگر

چو زنگی شد از جنگ خسرو ستوه
بدو گفت خورشید شد سوی کوه

شب آمد شبیخون رها کردنیست
به میعاد فردا وفا کردنیست

سیه کار شب چون شود شحنه سود
برون آید آتش ز گردنده دود

کنم با تو کاری در این کارزار
که اندر گریزی به سوراخ مار

به شرطی که چون صبح راند سپاه
تو را نیز چون صبح بینم پگاه

بگفت این و از حربگه بازگشت
برین داستان شاه دمساز گشت

به مهلت ز شب عذر خواه آمدند
ز میدان سوی خوابگاه آمدند

چو روز دگر چشمهٔ آفتاب
برانگیخت آتش ز دریای آب

دو لشگر به هم برکشیدند کوس
چو شطرنجی از عاج و از آبنوس

تذروان رومی و زاغان زنگ
شده سینهٔ باز یعنی دو رنگ

سیاهان چو شب رومیان چون چراغ
کم و بیش چون زاغ و چون چشم زاغ

برآمد یکی ابر زنگار گون
فرو ریخت از دیده دریای خون

در آن سیل کز پای شد تا به فرق
یکی تشنه مانده یکی گشته غرق

جهان خسرو آهنگ پیکار کرد
به بدخواه بر چشم بد کار کرد

برآراست بازار ناورد را
برانگیخت ز آب روان گرد را

کژ اکندی از گور چشمه حریر
بپوشید و فارغ شد از تیغ و تیر

یکی درع رخشندهٔ چشمه دار
که در چشم نامد یکی چشمه وار

سنان کش یکی نیزهٔ سی ارش
به آب جگر یافته پرورش

حمایل یکی تیغ هندی چو آب
به گوهرتر از چشمهٔ آفتاب

کلاهی ز پولاد چین بر سرش
که گوهر به رشک آمد از گوهرش

برآویخته ناچخی زهردار
به وقت زدن تلخ چون زهر مار

نشست از بر بارهٔ کوه فش
به دیدن همایون به رفتار خوش

روان کرد مرکب به میعادگاه
پذیره که دشمن کی آید ز راه

نیامد پلنگر که پژمرده بود
به اندیشه لنگر فرو برده بود

دگر زنگیی را چو عفریت مست
فرستاد تا گوهر آرد به دست

به یک ناچخ شه که بر وی رسید
ز زنگی رگ زندگانی برید

دگر دیوی آمد چو یکپاره کوه
کزو چشم بینندگان شد ستوه

همان خورد کان ناسزای دگر
چنین چند را خاک خارید سر

سیه روی‌تر زان یی دیو سار
به پیچش درآمد چو پیچنده مار

بر او نیز شه ناچخی راند زود
به زخمی برآورد ازو نیز دود

سیاهی دگر زان ستمگاره‌تر
به حرب آمد از شیر خونخواره‌تر

همان شربت یار پیشینه خورد
زمانه همان کار پیشینه کرد

نیامد دگر کس به میدان دلیر
که ترسیده بودند از آن تند شیر

عنان داد خسرو سوی خیل زنگ
برون خواست بدخواه خود را به جنگ

پلنگر چو دید آن چنان دستبرد
شد اندامش از زخم ناخورده خرد

اگر خواست ورنه جنیبت جهاند
سوی حربگه کام و ناکام راند

عنان بر شه افکند چالش کنان
به صد خاریش بخت مالش کنان

بسی زخمها زد به نیروی سخت
نشد کارگر بر خداوند بخت

شه شیر زهره بر آن پیل زور
بجوشید چون شیر بر صید گور

پناهنده را یاد کرد از نخست
نیت کرد بر کامگاری درست

طریدی بناورد زنگی نمود
که بر نقطه پرگار تنگی نمود

به چالشگری سوی او راند رخش
برابر سیه خنده زد چون درخش

چنان زد بر او ناچخ نه گره
که هم کالبد سفته شد هم زره
.
.
.

هر شب دلم بهانه ی تـــو را ، هیچ ... بگذریم ...
امشب دلم دوباره تـــو را ... ، هیــچ ... بگذریم ...
     
#363 | Posted: 1 Jan 2015 14:44
پایان بخش ۱۶ ...



به یک باد شد کشتی خصم خرد
فرو ماند لنگر پلنگر به مرد

بفرمود شاه از سربارگی
که لشگر بجنبد به یکبارگی

سپاه از دو سو جنبش انگیختند
شب و روز را درهم آمیختند

ز بیم چکاچک که آمد ز تیر
کفن گشت در زیر جوشن حریر

ترنگا ترنگ درفشنده تیغ
به مه درقها را برآورده میغ

تنوره ز تفتیدن آفتاب
به سوزندگی چون تنوری بتاب

ز جوشیدن سر به سرسام تیز
جهان کرده از روشنائی گریز

ز بس زنگی کشته بر خاک راه
زمین گشته در آسمان رو سیاه

عقیق از شبه آتش افروخته
شبه گشته در آسمان سیه سوخته

سبک شد شبه گشت گوهر گران
چنین است خود رسم گوهر گران

اسیر سمنبرک شد مشک بید
غراب سی صید باز سپیده

سراسیمگی در منش تاخته
ز رخت خرد خانه پرداخته

ز دلدادن چاوشان دلیر
دلاور شده گور بر جنگ شیر

زگفتن که هوی و دگر باره‌هان
برآورده سر های و هوی از جهان

ستیز دو لشگر چو از حد گذشت
زمانه یکی را ورق در نوشت

قوی دست را فتح شد رهنمون
به زنهار خواهی درآمد زبون

در آن تاختن لشگر رومیان
به زنگی کشی بسته هر سو میان

سکندر به شمشیر بگشاد دست
به بازار زنگی در آمد شکست

چو زنگی درآمد به زنگانه رود
ز شهرود رومی برآمد سرود

سر رایت شاه بر شد به ماه
ز غوغای زنگی تهی گشت راه

فرو ریخت باران رحمت ز میغ
فرو نشست زنگار زنگی ز تیغ

ستاده ملک زیر زرین درفش
ز سیفور بر تن قبای بنفش

ز هر سو کشان زنگیی چون نهنگ
به گردن در افسار یا پالهنگ

کسی را که زیر علم تاختند
به فرمان خسرو سر انداختند

در آن وادی از زنگیان کس نماند
وگر ماند جز بخش کرکس نماند

گروهی که بر پیل کردند زور
فتادند چون پیله در پای مور

کری بنده کو بار مردم کشد
گهی شم کشد گه بریشم کشد

چو خصمان گرفتار خواری شدند
حبش در میان زینهاری شدند

شه آن وحشیان را که بود از حبش
نفرمود کشتن در آن کشمکش

ببخشود بر سختی کارشان
به شمشیر خود داد زنهارشان

بفرمود تا داغشان برکشند
حبش زین سبب داغ بر آتشند

فروزنده‌شان کرد از آن گرم داغ
کز آتش فروزنده گردد چراغ

ز بس غارت آورردن از بهر شاه
غنیمت نگنجید در عرضگاه

چو شاه آن متاع گران سنج دید
چو دریا یکی دشت پر گنج دید

به جز گوهرین جام و زرین عمود
به خروار عنبر به انبار عود

هم از زر کانی هم از لعل و در
بسی چرم و قنطارها کرده پر

ز کافور چون سیم صحرا ستوه
ز سیم چو کافور صدر پاره کوه

همان زنده پیلان گنجینه کش
همان تازی اسبان طاووس وش

همان برده بومی و بربری
سبق برده بر ماه و بر مشتری

ز برگستوانهای گوهر نگار
همان چرم زرافهٔ آبدار

همه روی صحرا پر از خواسته
به گنجینه و گوهر آراسته

شه از فتح زنگی و تاراج گنج
برآسود ایمن شد از درد و رنج

به عبرت در آن کشتگان بنگریست
بخندید پیدا و پنهان گریست

که چندین خلایق در این داروگیر
چرا کشت باید به شمشیر و تیر

خطا گر بر ایشان نهم نارواست
ور از خود خطا بینم اینهم خطاست

فلک را سر انداختن شد سرشت
نشاید کشیدن سر از سرنوشت

چو دود از پی لاجوردی نقاب
سر از گنبد لاجوردی متاب

فلکها که چون لاجوردی خزند
همه جامه لاجوردی رزند

درین پردهٔ کج سرودی مگوی
در این خاک شوریده آبی مجوی

که داند که این خاک انگیخته
به خون چه دلهاست آمیخته

همه راه اگر نیست بیننده کور
ادیم گوزنست و کیمخت گور

هر شب دلم بهانه ی تـــو را ، هیچ ... بگذریم ...
امشب دلم دوباره تـــو را ... ، هیــچ ... بگذریم ...
     
#364 | Posted: 2 Jan 2015 14:21
بخش ۱۷ - باز گشتن اسکندر از جنگ زنگ با فیروزی



بیا ساقی از می مرا مست کن
چو می در دهی نقل بر دست کن

از آن می که دل را برو خوش کنم
به دوزخ درش طلق آتش کنم

برومند باد آن همایون درخت
که در سایه او توان برد رخت

گه از میوه آرایش خوان دهد
گه از سایه آسایش جان دهد

به میوه رسیده بهاری چنین
ز رونق میفتاد کاری چنین

چو شد بارور میوه‌دار جوان
به دست تبر دادنش چون توان

زمستان برون رفت و آمد بهار
برآورده سبزه سر از جویبار

دگر باره سرسبز شد خاک خشک
بنفشه برآمیخت عنبر به مشک

به عنبر خری نرگس خوابناک
چو کافورتر سر برون زد ز خاک

گشادم من از قفل گنجینه بند
به صحرا علم برکشیدم بلند

نهان پیکر آن هاتف سبز پوش
که خواند سراینده آنرا سروش

به آواز پوشیدگان گفت خیز
گزارش کن از خاطر گنج ریز

که چون رومی از زنگی آنکین کشید
سکندر کجا رخش در زین کشید

گزارنده داستان دری
چنین داد نظم گزارش گری

که چون فرخی شاه را گشت جفت
چو گلنار خندید و چون گل شکفت

درگنج بگشاد بر گنج خواه
توانگر شد از گنج و گوهر سپاه

برآسود یک هفته بر جای جنگ
به یاقوت می رنگ داد آذرنگ

چو سقای باران و فراش باد
زدند آب و رفتند ره بامداد

شد از راه او گرد برخاسته
که بی‌گرد به راه آراسته

چو بی گرد شد راه را کرد راه
درآمد به زین شاه گیتی پناه

روار و زنان نای زرین زدند
سراپرده بر پشت پروین زدند

ز دریای افرنجه تا رود نیل
بجوش آمد از بانگ طبل رحیل

دراینده هر سو درای شتر
ز بانگ تهی مغز را کرد پر

دهان جلاجل به هرای زر
ز شور جرس گوشها کرده کر

به موکب روان لشگر از هر کنار
نه چندان که داند کس آنرا شمار

جهاندار در موکب خاص خویش
خرامنده بر کبک رقاص خویش

چو لختی زمین ز آن طرف در نوشت
ز پهلوی وادی درآمد به دشت

ز بس رایت انگیزی سرخ و زرد
قرنس شده گنبد لاجورد

ز صحرا غنیمت برآورده کوه
ز گوهر کشیدن هیونان ستوه

ز بس گنج آگنده بر پشت پیل
به صد جای پل بسته بر رود نیل

بدین فرخی شاه فیروزمند
برافراخته سر به چرخ بلند

به مصرآمد و مصریان را نواخت
به آئین خود کار آن شهر ساخت

وز آنجا روان شد به دریا کنار
پذیرفت یک چندی آنجا قرار

به هر منزلی کو علم برکشید
در آن منزل آمد عمارت پدید

به گنج و به فرمان در آن ریگ بوم
عمارت بسی کرد بر رسم روم

بر آبادی راه می‌برد رنج
بر آن ریگ می‌ریخت چون ریگ گنج

نخستین عمارت به دریا کنار
بنا کرد شهری چو خرم بهار

به آبادی و روشنی چون بهشت
همش جای بازار و هم جای کشت

به اسکندر آن شهر چون شد تمام
هم اسکندریه‌ش نهادند نام

چو پرداخت آن نغز بنیاد را
که مانند شد مصر و بغداد را

به یونان شدن گشت عزمش درست
که آن‌جا رود مرد کاید نخست

ز دریا گذر کرد و آمد به روم
جهان نرم در زیر مهرش چو موم

بدان موم چون رغبتش خاستی
بکردی ازو هر چه می‌خواستی

بزرگان روم آفرین خوان شدند
بر آن گوهری گوهرافشان شدند

همه شهر یونان بیاراستند
که دیدند ازو آنچه می‌خواستند

نشاندند مطرب فشاندند مال
که آمد چنان بازیی در خیال

مخالف شکن شاه پیروز بخت
به فیروز فالی برآمد به تخت

ز فیروزی دولت کامگار
نشاط نو انگیخت در روزگار

بسی ارمغانی ز تاراج زنگ
به هر سو فرستاد بی وزن و سنگ

ز گنجی که او را فرستاد دهر
به هر گنجدانی فرستاد بهر

چو نوبت به سربخش دارا رسید
شتر بار زر تا بخارا رسید

گزین کرد مردی به فرهنگ ورای
که آیین آن خدمت آرد بجای

گزید از غنیمت طرایف بسی
کز آن سان نبیند طرایف کسی

گرانمایه‌هایی که باشد غریب
ز مرکوب و گوهر ز دیبا و طیب

برون از طبقهای پرزر خشک
به صندوق عنبر به خروار مشک

یکی خرمن از سیم بگداخته
یکی خانه کافور ناساخته

زعود گره بارها بسته تنگ
که هر بار از او بود صد من به سنگ

مرصع بسی تیغ گوهر نگار
نمطهای زرافهٔ آبدار

کنیزان چابک غلامان چست
به هنگام خدمتگری تندرست

همان تختهای مکلل ز عاج
به گوهر بر آموده با طوق و تاج

اسیران زنجیر بر پا و دست
به بالا و پهنا چو پیلان مست

ز گوش بریده شتر بارها
ز سرهای پر کاه خروارها

ز پیلان پیکار ده زنده پیل
گه رزم جوشنده چون رود نیل

بدین سان گرانمایهای سره
فرستاد با قاصدی یکسره

چو آمد فرستادهٔ راه سنج
به دارا سپرد آن گرانمایه گنج

شکوهید دارا ز نزلی چنان
حسد را برو تیزتر شد عنان

پذیرفت گنجینه بی قیاس
پذیرفته را نامد از وی سپاس

نه بر جای خود پاسخی ساز کرد
در کین پوشیده را باز کرد

فرستاده آن پاسخ سرسری
نپوشید بر رای اسکندری

سکندر شد آزرده از کار او
نهانی همی داشت آزار او

ز پیروزی دولت و جاه خویش
نبودش سرکین بدخواه خویش

ز هر سو خبر ترکتازی نمود
که رومی به زنگی چه بازی نمود

ز هر کشوری قاصدان تاختند
بدین چیرگی تهنیت ساختند

در طعنه بر رومیان بسته شد
همان رومی از بددلی رسته شد

زمانه چو عاجز نوازی کند
به تند اژدها مور بازی کند

در این آسیا دانه بینی بسی
به نوبت درآس افکند هرکسی

هر شب دلم بهانه ی تـــو را ، هیچ ... بگذریم ...
امشب دلم دوباره تـــو را ... ، هیــچ ... بگذریم ...
     
#365 | Posted: 2 Jan 2015 14:28
بخش ۱۸ - سگالش نمودن اسکندر بر جنگ دارا



بیا ساقی آن می‌که فرخ پیست
به من ده که داروی مردم میست

میی کوست حلوای هر غم کشی
ندیده به جز آفتاب آتشی

جهان بینم از میل جوینده پر
یکی سوی دریا یکی سوی در

نه بینم کسی را در این روزگار
که میلش بود سوی آموزگار

چو من بلبلی را بود ناگزیر
کز این گوش گیران شوم گوشه‌گیر

به مشغولی نغمهٔ این سرود
شوم فارغ از شغل دریا و رود

چو بیرون جهم گه گه از کنج باغ
ترنجی به دستم چو روشن چراغ

نبینم کس از هوشیاران مست
که دادن توان آن ترنجش به دست

دگر باره از دست این دوستان
گریز آورم سوی آن بوستان

تماشای این باغ دلکش کنم
بدو خاطر خویش را خوش کنم

گزارشگر کارگاه سخن
چنین گوید از موبدان کهن

که چون شاه روم از شبیخون زنگ
برآسود و آمد مرادش به چنگ

پذیره شد آسایش و خواب را
روان کرد بر کف می ناب را

به نوروز بنشست و می نوش کرد
سرود سرایندگان گوش کرد

نبودی ز شه دور تا وقت خواب
مغنی و ساقی و رود و شراب

حسابی به جز کامرانی نداشت
از آن به کسی زندگانی نداشت

نشسته جهاندار گیتی فروز
به فیروزی آورده شب را به روز

به پیرامنش فیلسوفان دهر
جهان را به داد و دهش داد بهر

ارسطو به ساغر فلاطون به جام
می خام ریزنده بر خون خام

مغنی سراینده بر بانگ رود
به نوروزی شه نو آیین سرود

که دولت پناها جوان بخت باش
همه ساله با افسر و تخت باش

گرو کن به عمر ابد جام را
گرو گیر کن باده خام را

بساط می ارغوانی بنه
طرب ساز و داد جوانی بده

چو داری جوانی و اقبال هست
به رود و به می شاد باید نشست

چو ترتیب شمشیر کردی تمام
بر آرای مجلس به ترتیب جام

جهان گیر در سایه تاج و تخت
نگیرد جهان با تو این کار سخت

سیاهی گرفتی سپیدی بگیر
چنین ابلقی با شدت ناگزیر

علم بر فلک زن که عالم تراست
به دولت در آویز کان هم تراست

شه از نصرت مصر و تاراج زنگ
به چهره در آورده بود آب و رنگ

زبون کردن دشمن آسان گرفت
حساب خراج از خراسان گرفت

به هم سنگی خویش در روم و شام
نیامد کسش در ترازو تمام

به دارا نداد آنچه داد از نخست
همان داده را نیز ازو باز جست

از آنجا که روز جوانیش بود
تمنای کشور ستانیش بود

کمربند ایرانیان سست کرد
به ایران گرفتن کمر چست کرد

درختی که او سر برآرد بلند
به دیگر درختان رساند گزند

به نخجیر شد شاه یک روز کش
هم او خوش‌منش بود و هم‌روز خوش

شکار افکنان دشتها در نوشت
همی کرد نخجیر در کوه و دشت

فلک وار می‌شد سری پر شکوه
گهی سوی صحرا گهی سوی کوه

گذشت از قضا بر یکی کوهسار
که بود از بسی گونه در وی شکار

دو کبک دری دید بر خاره سنگ
به آیین کبکان جنگی به جنگ

گه آن مغز این را به منقار خست
گه این بال آنرا به ناخن شکست

در آن معرکه راند شه بارگی
همی بود بر هر دو نظارگی

ز سختی که کبکان در آویختند
ز نظارهٔ شاه نگریختند

شگفتی فرومانده شه زان شمار
که در مغز مرغان چه بود آن خمار

یکی را نشان کرد بر نام خویش
برو بست فال سرانجام خویش

دگر مرغ را نام دارا نهاد
بر آن فال چشم آشکارا نهاد

دو مرغ دلاور در آن داوری
زمانی نمودند جنگ آوری

همان مرغ شد عاقبت کامگار
که بر نام خود فال زد شهریار

چو پیروز دید آنچنان حال را
دلیل ظفر یافت آن فال را

خرامنده کبک ظفر یافته
پرید از برکبک بر تافته

سوی پشتهٔ کوه پرواز کرد
عقابی درآمد سرش باز کرد

چو بشکست کبک دری را عقاب
ملک کبک بشکست و آمد به تاب

ز پرواز پیروزی خویشتن
نبودش همانا غم جان و تن

بدانست کاقبال یاری دهد
به دارا در کامگاری دهد

ولیکن در آن دولت کامگار
نباشد بسی عمر او پایدار

شنیدم که بود اندر آن خاره کوه
مقرنس یکی طاق گردون شکوه

که پرسندگان زو به آواز خویش
خبر باز جستندی از راز خویش

صدائی شنیدندی از کوه سخت
بر انسان که بودی نمودار بخت

بفرمود شه تا یکی هوشمند
خبر باز پرسد ز کوه بلند

که چون در جهان ریزش خون بود
سرانجام اقبال او چون بود

بپرسید پرسندهٔ نغز فال
که چون می‌نماید سرانجام حال؟

سکندر شود بر جهان چیره دست؟
به دارای دارا درآرد شکست؟

صدائی برآورد کوه از نهفت
همان را که او گفته بدباز گفت

از آن فال فرخ دل خسروی
چو کوه قوی یافت پشت قوی

به خرم دلی زان طرف بازگشت
سوی بزمگاه آمد از کوه و دشت

به تدبیر بنشست با انجمن
چو سرو سهی در میان چمن

سخن راند ز اندازه کار خویش
ز پیروزی صلح و پیکار خویش

که چون من به نیروی گیتی پناه
به گردون گردان رساندم کلاه

گزیت رباخوارگان چون دهم
به خود بر چنین خواریی چون نهم

به دارا چرا داد باید خراج
کزو کم ندارم نه گوهر نه تاج

گر او تاج دارد مرا تیغ هست
چو تیغم بود تاجم آید به دست

گر او لشگر آرد به پیکار من
نگهدار من بس نگهدار من

مرا نصرت ایزدی حاصلست
که رایم قوی لشگرم یکدلست

سپه را که فیروزمندی رسد
ز یاران یک دل بلندی رسد

دو درزی ز دل بشکند کوه را
پراکندگی آرد انبوه را

امیدم چنان شد به نیروی بخت
که بستانم از دشمنان تاج و تخت

چه باید رصدگاه دارا شدن
به جزیت دهی آشکارا شدن

شما زیرکان از سریاوری
چه گوئید چون باشد این داوری

چه حجت بود پیش دارا مرا
نهانی کند آشکارا مرا

شناسندگان سرانجام کار
دعا تازه کردند بر شهریار

که تا چرخ گردنده و اخترست
وزین هر دو آمیزش گوهرست

چراغ جهان گوهر شاه باد
رخ شاه روشن‌تر از ماه باد

توئی آنکه نیروی بینش به توست
برومندی آفرینش به توست

به هر جا که باشی خداوند باش
ز تخمی که کاری برومند باش

چو پرسیدی از ما به فرخنده رای
بگوئیم چون بخت شد رهنمای

چنانست رخصت برای صواب
که شه بر مخالف نیارد شتاب

تو بنشین گر او با تو جنگ آورد
بر او تیغ تو کار تنگ آورد

ز دست تو یک تیغ برداشتن
ز دشمن سر و تیغ بگذاشتن

گوزنی که با شیر بازی کند
زمین جای قربان نمازی کند

ز دارا نیاید به جز نای و نوش
گر آید به تو خونش آید به جوش

تو زو بیش در لشگر آراستن
خراج از زبونان توان خواستن

شبیخون تو تا بیابان زنگ
تماشای او تا شبستان تنگ

تو دین پروری خصم کین پرورست
فرشته دگر اهرمن دیگرست

تو شمشیرگیری و او جام گیر
تو بر سر نشینی و او بر سریر

تو با دادی او هست بیدادگر
تو میزان زور او ترازوی زر

تو بیداری او بی خودی می‌کند
تو نیکی کنی او بدی می‌کند

بدآن بد که از جمله شهر و سپاه
ز نیکان ندارد کسی نیکخواه

ببینی که روزی هم آزار او
کسادی در آرد به بازار او

نوازشگری های بد رام تو
برآرد به هفتم فلک نام تو

ز حق دشمنی چند باطل ستیز
مکن چون کند باطل از حق گریز

کمربند بیداری بخت گیر
کله داریی کن سر تخت گیر

نباید که بندد تو را این خیال
که دولت به ملک است و نصرت به مال

سری کردن مردم از مردمیست
وگرنه همه آدمی آدمیست

همه مردمی سرفرازی کند
سر آن شد که مردم نوازی کند

دد و دام را شیر از آنست شاه
که مهمان نوازست در صیدگاه

جهان خوش بدان نیست کری به دست
به زنجیر و قفلش کنی پای بست

ز عیش خوش آنگه نشانش دهی
کز اینش ستانی به آنش دهی

جوانمرد پیوسته با کس بود
کس آن را نباشد که ناکس بود

بدان کس که او را خمیریست خام
همه کس دهد نان پخته به وام

مروت تو داری و مردی تو راست
بداندیش را گنج با اژدهاست

گر او تندر آمد تو هستی درخش
گر او گنجدان شد توئی گنج بخش

پدر گرچه با قوت شیر بود
به کین خواستن نرم شمشیر بود

تو آن شیرگیری که در وقت جنگ
ز شمشیر تو خون شود خاره سنگ

چگوئی سیاهان زنگی سرشت
که بودند چون دیو دژخیم زشت

چو با تیغ تو سرکشی ساختند
به جز سر چه در پایت انداختند

چو زان سیلها بر نگشتی چو کوه
از این قطره‌ها هم نداری شکوه

نهنگی که او پیل را پی کند
از آهو بره عاجزی کی کند

هژبر ژیان کی شود صید گور
سیه مارکی روی تابد ز مور

عقابی که نخجیر سازی کند
به فروجکان دست بازی کند

دگر کاختران نیک خواه تواند
همان خاکیان خاک راه تواند

نمودار گیتی گشائی تراست
خلل خصم را مومیائی تراست

به چندین نشانهای فیروزمند
بداندیش را چون نباید گزند

به فالی کز اختر توان برشمرد
توداری درین داوری دستبرد

همان در حروف خط هندسی
تو غالب‌تری گر سخن بررسی

پلنگر که لشکرکش زنگ بود
به وقتی که با قوت چنگ بود

به مغلوبم و غالب چو بشتافتیم
در آن فتح غالب تو را یافتیم

چو پیروز بود آن نمونش به فال
در این هم توان بود پیروز حال

شه از نصرت رهنمایان خویش
حساب جهانگیری آورد پیش

به هر جا که شمشیر و ساغر گرفت
به نیک اختری فال اختر گرفت

به فرخندگی فال زن ماه و سال
که فرخ بود فال فرخ به فال

مزن فال بد کاورد حال بد
مبادا کسی کو زند فال بد

هر شب دلم بهانه ی تـــو را ، هیچ ... بگذریم ...
امشب دلم دوباره تـــو را ... ، هیــچ ... بگذریم ...
     
#366 | Posted: 2 Jan 2015 14:29
بخش ۱۹ - آیینه ساختن اسکندر



بیا ساقی که لعل پالوده را
بیاور بشوی این غم آلوده را

فروزنده لعلی که ریحان باغ
ز قندیل او برفروزد چراغ

چو فرخ بود روزی از بامداد
همه مرد را نیکی آید به یاد

به خوبی نهد رسم بنیادها
ز دولت به نیکی کند یادها

سر از کوی نیک اختری برزند
به نیک اختری فال اختر زند

به هنگام سختی مشو ناامید
کز ابر سیه بارد آب سپید

در چاره‌سازی به خود در مبند
که بسیار تلخی بود سودمند

نفس به کز امید یاری دهد
که ایزد خود امیدواری دهد

گره در میاور بر ابروی خویش
در آیینه فتح بین روی خویش

گزارنده نقش دیبای روم
کند نقش دیباچه را مشک بوم

که چون شد سکندر جهان را کلید
ز شمشیرش آیینه آمد پدید

عروس جهان را که شد جلوه‌ساز
بدان روشن آیینه آمد نیاز

نبود آینه پیش از او ساخته
به تدبیر او گشت پرداخته

نخستین عمل کاینه ساختند
زرو نقره در قالب انداختند

چو افروختندش غرض برنخاست
در و پیکر خود ندیدند راست

رسید آزمایش به هر گوهری
نمودند هر یک دگر پیکری

سرانجام کاهن درآمد به کار
پذیرنده شد گوهرش را نگار

چو پرداخت رسام آهنگرش
به صیقل فروزنده شد پیکرش

همه پیکری را بدان سان که هست
درو دید رسام گوهر پرست

به هر شکل می‌ساختندش نخست
نمی‌آمد از وی خیالی درست

به پهنی شدی چهره را پهن ساز
درازیش کردی جبین را دراز

مربع مخالف نمودی خیال
مسدس نشان دور دادی ز حال

چو شکل مدور شد انگیخته
تفاوت نشد با وی آمیخته

به عینه ز هر سو که برداشتند
نمایش یکی بود بگذاشتند

بدین هندسه ز آهن تیره مغز
برافروخت شاه این نمودار نغز

تو نیز ار در آن آینه بنگری
به دست آری آیین اسکندری

چو آن گرد روی آهن سخت پشت
به نرمی درآمد ز خوی درشت

سکندر درو دید پیش از گروه
ز گوهر به گوهر درآمد شکوه

چو از دیدن روی خود گشت شاد
یکی بوسه بر پشت آیینه داد

عروسی که این سنت آرد به جای
دهد بوسه آیینه را رو نمای

هر شب دلم بهانه ی تـــو را ، هیچ ... بگذریم ...
امشب دلم دوباره تـــو را ... ، هیــچ ... بگذریم ...
     
#367 | Posted: 2 Jan 2015 14:32
بخش ۲۰ - خراج خواستن دارا از اسکندر



بیا ساقی آن جام آیینه فام
به من ده که بر دست به جای جام

چو زان جام کیخسرو آیین شوم
بدان جام روشن جهان بین شوم

بیا تا ز بیداد شوئیم دست
که بی داد نتوان ز بیداد رست

چه بندیم دل در جهان سال و ماه
که هم دیو خانست و هم غول راه

جهان وام خویش از تو یکسر برد
به جرعه فرستد به ساغر بود

چو باران که یک یک مهیا شود
شود سیل و آنگه به دریا شود

بیا تا خوریم آنچه داریم شاد
درم بر درم چند باید نهاد

نهنگی به ما برگذر کرده گیر
همه گنج ناخورده را خورده گیر

از آن گنج کاورد قارون به دست
سرانجام در خاک بین چون نشست

وزان خشت زرین شداد عاد
چه آمد به جز مردن نامراد

درین باغ رنگین درختی نرست
که ماند از قفای تبرزن درست

گزارش کن زیور تاج و تخت
چنین گفت کان شاه فیروز بخت

یکی روز فارغ دل و شاد بهر
بر آسوده بود از هوسهای دهر

می‌ناب در جام شاهنشهی
گهی پر همی کرد و گاهی تهی

حکیمان هشیار دل پیش او
خردمند مونس خرد خویش او

به هر نسبتی کامد از بانگ چنگ
سخن شد بسی در نمطهای تنگ

به هر جرعه می‌که شه می‌فشاند
مهندس درختی در او می‌نشاند

درخشان شده می‌چو روشن درخش
قدح شکر افشان و می‌نوش بخش

دماغ نیوشنده را سرگران
ز نوش می‌و رود رامشگران

سرشک قدح نالهٔ ارغنون
روان کرده از رودها رود خون

زهی زخم کز زخمهٔ چون شکر
شود رود خشکی بدو رود تر

در آن بزم آراسته چون بهشت
گل افشان‌تر از ماه اردیبهشت

سکندر جهانجوی فرخ سریر
نشسته چو بر چرخ بدر منیر

ز دارا درآمد فرستاده‌ای
سخنگوی و روشن‌دل آزاده‌ای

چو خسرو پرستان پرستش نمود
هم او را و هم شاه خود را ستود

چو کرد آفرین بر جهان پهلوان
شنیده سخن کرد با او روان

ز دارا درود آوریدش نخست
نداده خراج کهن باز جست

که چون بود کز گوهر و طوق و تاج
ز درگاه ما واگرفتی خراج

زبونی چه دیدی تو در کار ما
که بردی سر از خط پرگار ما

همان رسم دیرینه را کاربند
مکن سرکشی تا نیابی گزند

سکندر ز گرمی چنان برفروخت
که از آتش دل زبانش بسوخت

کمان گوشهٔ ابرویش خم گرفت
ز تندیش گوینده را دم گرفت

چنان دید در قاصد راه سنج
که از جوش دل مغزش آمد به رنج

زبان چون ز گرمی بر آشفته شد
سخن‌های ناگفتنی گفته شد

فرو گفت لختی سخنهای سخت
چو گوید خداوند شمشیر و تخت

که را در خرد رای باشد بلند
نگوید سخن‌های ناسودمند

زبان گر به گرمی صبوری کند
ز دوری کن خویش دوری کند

سخن گر چه با او زهازه بود
نگفتن هم از گفتنش به بود

چو خوش گفت فرزانهٔ پیش بین
زبان گوشتین است و تیغ آهنین

نباشد به خود بر کسی مرزبان
که گوید هر آنچ آیدش بر زبان

گزارنده پیر کیانی سرشت
گزارش چنین کرد از آن سرنبشت

که وقتی که از گوهر و تیغ و تاج
ز یونان شدی پیش دارا خراج

در آن گوهرین گنج بن ناپدید
بدی خایهٔ زر خدای آفرید

منقش یکی خسروانی بساط
که بیننده را تازه کردی نشاط

چوقاصد زبان تیغ پولاد کرد
خراج کهن گشته را یاد کرد

برو بانگ زد شهریار دلیر
که نتوان ستد غارت از تندشیر

زمانه دگرگونه آیین نهاد
شد آن مرغ کو خایه زرین نهاد

سپهر آن بساط کهن در نوشت
بساطی دگر ملک را تازه گشت

همه ساله گوهر نخیزد ز سنگ
گهی صلح سازد جهان گاه جنگ

به گردن کشی بر می‌آور نفس
به شمشیر با من سخن گوی بس

تو را آن کفایت که شمشیر من
نیارد سر تخت تو زیر من

چو من با رکابی که برداشتم
عنان جهان بر تو بگذاشتم

تو با آنکه داری چنان توشه‌ای
رها کن مرا در چنین گوشه‌ای

بر آنم میاور که عزم آورم
به هم پنجه‌ای با تو رزم آورم

به یک سو نهم مهر و آزرم را
به جوش آورم کینهٔ گرم را

مگر شه نداند که در روز جنگ
چه سرها بریدم در اقصای زنگ

به یک تاختن تا کجا تاختم
چه گردنکشان را سرانداختم

کسی کارمغانی دهد طوق و تاج
چو زنهاریان چون فرستد خراج

ز من مصر باید نه زر خواستن
سخن چون زر مصری آراستن

ببین پایگاه مرا تا کجاست
بدان پایه باید ز من مایه خواست

مینگیز فتنه میفروز کین
خرابی میاور در ایران زمین

تو را ملکی آسوده بی داغ و رنج
مکن ناسپاسی در آن مال وگنج

مشوران به خودکامی ایام را
قلم درکش اندیشهٔ خام را

ز من آنچه بر نایدت در مخواه
چنان باش با من که با شاه شاه

فرستاده کاین داستان گوش کرد
سخنهای خود را فراموش کرد

سوی شاه شد داغ بر دل کشان
شتابنده چون برق آتش فشان

فرو گفت پیغامهای درشت
کزو سروبن را دو تا گشت پشت

چو دارا جواب سکندر شنید
یکی دور باش از جگر بر کشید

که بی سکه‌ای را چه یارا بود
که هم سکهٔ نام دارا بود

به تندی بسی داستان یاد کرد
گزان شد نیوشنده را روی زرد

بخندید و گفت اندر آن زهر خند
که افسوس بر کار چرخ بلند

فلک بین چه ظلم آشکارا کند
که اسکندر آهنگ دارا کند

سکندر نه گر خود بود کوه قاف
که باشد که من باشمش هم مصاف

چنان پشه‌ای را به جنگ عقاب
که از قطره‌دان پیش دریای آب

سبک قاصدی را به درگاه او
فرستاد و شد چشم بر راه او

یکی گوی و چوگان به قاصد سپرد
قفیزی پر از کنجد ناشمرد
.
.
.

هر شب دلم بهانه ی تـــو را ، هیچ ... بگذریم ...
امشب دلم دوباره تـــو را ... ، هیــچ ... بگذریم ...
     
#368 | Posted: 2 Jan 2015 14:33
ادامه بخش ۲۰



در آموختنش راز آن پیشکش
بدان تعبیه شد دل شاه خوش

سوی روم شد قاصد تیزگام
ز دارا پذیرفته با خود پیام

زره چون در آمد بر شاه روم
فروزنده شد همچو آتش ز موم

سرافکنده در پایه بندگی
نمودش نشان پرستندگی

نخستین گره کز سخن باز کرد
سخن را به چربی سرآغاز کرد

که فرمان دهان حاکم جان شدند
فرستادگان بنده فرمان شدند

چه فرمایدم شاه فیروز رای
که فرمان فرمانده آرم به جای؟

سکندر بدانست کان عذر خواه
پیامی درشت آرد از نزد شاه

به بی غاره گفتا بیاور پیام
پیام‌آور از بند بگشاد کام

متاعی که در سله خویش داشت
بیاورد و یک یک فرا پیش داشت

چو آورده پیش سکندر نهاد
به پیغام دارا زبان برگشاد

ز چوگان و گوی اندر آمد نخست
که طفلی تو بازی به این کن درست

وگر آرزوی نبرد آیدت
ز بیهودگی دل به درد آیدت

همان کنجد ناشمرده فشاند
کزین بیش خواهم سپه بر تو راند

سکندر جهان داور هوشمند
درین فالها دید فتحی بلند

مثل زد که هر چه آن گریزد ز پیش
به چوگان کشیدش توان پیش خویش

مگر شاه از آن داد چوگان به من
که تا زو کشم ملک بر خویشتن

همان گوی را مرد هیئت شناس
به شکل زمین می نهد در قیاس

چو گوی زمین شاه ما را سپرد
بدین گوی خواهم ازو گوی برد

چو زین گونه کرد آن گزارشگری
به کنجد در آمد در داوری

فرو ریخت کنجد به صحن سرای
طلب کرد مرغان کنجد ربای

به یک لحظه مرغان در او تاختند
زمین را ز کنجد بپرداختند

جوابیست گفتا درین رهنمون
چو روغن که از کنجد آید برون

اگر لشکر از کنجد انگیخت شاه
مرا مرغ کنجد خور آمد سپاه

پس آنگه قفیزی سپندان خرد
به پاداش کنجد به قاصد سپرد

که شه گر کشد لشگری زان قیاس
سپاه مرا هم بدینسان شناس

چو قاصد جوابی چنین دید سخت
به پشت خر خویش بربست رخت

به دارا رساند از سکندر جواب
جوابی گلوگیر چون زهر ناب

برآشفت از آن طیرگی شاه را
که حجت قوی بود بدخواه را

جهاندار دارا دران داوری
طلب کرد از ایرانیان یاوری

ز چین و ز خوارزم و غزنین و غور
زمین آهنین شد ز نعل ستور

سپاهی بهم کرد چون کوه قاف
همه سنگ فرسای و آهن شکاف

چو عارض شمار سپه برگرفت
فرو ماند عقل از شمردن شگفت

ز جنگی سواران چابک رکاب
به نهصد هزار اندر آمد حساب

جهانجوی چون دید کز لشگرش
همی موج دریا زند کشورش

سپاهی چو آتش سوی روم راند
کجا او شد آن بوم را بوم خواند

به ارمن درآمد چو دریای تند
صبا را شد از گرد او پای کند

زمین در زمین تا به اقصای روم
بجوشید دریا بلرزید بوم

علف در زمین گشت چون گنج گم
ز نعل ستوران پیگانه سم

پی شاه اگر آفتابی کند
به هر جا که تابد خرابی کند

هر شب دلم بهانه ی تـــو را ، هیچ ... بگذریم ...
امشب دلم دوباره تـــو را ... ، هیــچ ... بگذریم ...
     
#369 | Posted: 2 Jan 2015 23:52
بخش ۲۱ - شتافتن اسکندر به جنگ دارا



بیا ساقی آن راوق روح بخش
به کام دلم درفشان چون درخش

من او را خورم دل‌فروزی بود
مرا او خورد خاک روزی بود

چه نیکو متاعیست کار آگهی
کزین قد عالم مبادا تهی

ز عالم کسی سر برآرد بلند
که در کار عالم بود هوشمند

به بازی نپیماید این راه را
نگهدارد از دزد بنگاه را

نیندازد آن آلت از بار خویش
کزو روزی آسان کند کار خویش

میفکن کول گر چه خوار آیدت
که هنگام سرما به کار آیدت

کسی بر گریوه ز سرما بمرد
که از کاهلی جامه با خود نبرد

گزارندهٔ شرح شاهنشهی
چنین داد پرسنده را آگهی

که دارا چو لشگر به ارمن کشید
تو گفتی که آمد قیامت پدید

نبود آگه اسکندر از کار او
که آرد قیامت به پیکار او

رسیدند زنهاریان خیل خیل
که طوفان به دریا درآورد سیل

شبیخون دارا درآمد ز راه
ز پولاد پوشان زمین شد سیاه

پژوهنده‌ای گفت بدخواه مست
شب و روز غافل شد آنجاکه هست

بر او شاه اگر یک شبیخون کند
ز ملکش همانا که بیرون کند

سکندر بخندید و دادش جواب
که پنهان نگیرد جهان آفتاب

ملک را به وقت عنان تافتن
به دزدی نشاید ظفر یافتن

پژوهنده دیگر آغاز کرد
که دارانه چندان سپه ساز کرد

که آن را شمردن توان درقیاس
کسانیکه هستند لشگر شناس

سکندر بدو گفت یک تیغ تیز
کند پیه صد گاو را ریزریز

سپه را جوابی چنان ارجمند
بلند آمد از شهریار بلند

خبر گرم‌تر شد همی هر زمان
که آمد به روم اژدهائی دمان

سکندر چو دانست کان تیغ میغ
به تندر برآرد همی برق تیغ

فرستاد تا لشگر از هر دیار
روانه شود بر در شهریار

ز مصر و ز افرنجه و روم و روس
شد آراسته لشگری چون عروس

چو انبوه شد لشگر بیکران
عدد خواست از نام نام‌آوران

خبر داد عارض که سیصد هزار
برآمد دلیران مفرد سوار

چو شد ساخته کار لشگر تمام
یکی انجمن ساخت بیرود و جام

نشستند بیدار مغزان روم
به مهر ملک نرم کردند موم

شه از کار دارا و پیگار او
سخن راند و پیچید در کار او

چنین گفت کاین نامور شهریار
کمر بست بر جستن کارزار

چه سازیم تدبیرش از صلح و جنگ
که آمد به آویختن کار تنگ

اگر برنیاریم تیغ از نیام
به مردی ز ما برنیارند نام

وگر تاج بستانم از تاجور
به بیداد خود بسته باشم کمر

کیان را کی از ملک بیرون کنم
من این رهزنی با کیان چون کنم

بترسم که اختر بدین طیرگی
بداندیش ما را دهد چیرگی

چه تدبیر باشد در این رسم و راه
کزو کار بر ما نگردد تباه

به اندیشه خوب و رای صواب
پدید آورید این سخن را جواب

جهان‌دیده پیران بیدار هوش
چو گفتار گوینده کردند گوش

به پاسخ گشادند یکسر زبان
دعا تازه کردند بر مرزبان

که سرسبز باد این همایون درخت
که شاخش بلند است و نیروش سخت

به تاج و به تختش جهان تازه باد
سر خصم او تاج دروازه باد

همه رای او هست چون او درست
درستی چه باید ز ما باز جست

ولیکن ز فرمان او نگذریم
به جز راه فرمان او نسپریم

چنان در دل آید جهان دیده را
همان زیرکان پسندیده را

که چون کینه ور شد دل کینه خواه
همه خار وحشت برآمد ز راه

تو نیز آتش کینه را برفروز
که فرخ بود آتش کینه سوز

توسرو نوی خصم بید کهن
کجا سر کشد بید با سرو بن

کهن باغ را وقت نو کردنست
نوان در حساب درو کردنست

به دیبای این دولت تازه عهد
عروس جهان را برآرای مهد

بداندیش تو هست بیدادگر
بپیچد رعیت ز بیداد سر

چه باید هراسیدنت زان کسی
که دارد هم از خانه دشمن بسی

قلم درکش آیین بیداد را
کفایت کن از خلق فریاد را

ز خصم تو چون مملکت گشت سیر
به خصم افکنی پای در نه دلیر

تنوری چنین گرم در بند نان
ره انجام را گرم‌تر کن عنان

کجا شاه را پای ما را سر است
دلی کو کز این داوری بر در است

تمنای شه را که بر هم زند
که را زهره باشد که این دم زند

بر این ختم شد رخصت رهنمون
که شه پیش دستی نیارد به خون

نگهدارد آزرم تخت کیان
به خونریزی اول نبندد میان

سکندر چو در حکم آن داوری
ز لشگر کشان یافت آن یاوری

به دستوری رخصت راستان
به لشگر کشی گشت هم‌داستان

یکی روز کز گردش روزگار
بدست آمدش طالعی اختیار

بفالی همایون بترتیب راه
بفرمود کز جای جنبد سپاه

عنان تاب شد شاه پیروز جنگ
میان بسته بر کین بدخواه تنگ

ز شمشیر پولاد چون شیر مست
به کشور گشائی کلیدی بدست

سپاهی چو زنبور با نیشتر
ز غوعای زنبور هم بیشتر

نشان جسته بود از درفش بلند
که ماند از فریدون فیرزومند

به وقتی که آن وقت سازنده بود
فلک دوستان را نوازنده بود

بسی برتر از کاویانی درفش
به منجوق برزد پرندی به نقش

صنوبر ستونی به پنجه ارش
به پیراستن یافته پرورش

برو اژدها پیکری از حریر
که بیننده را زو برآمد نفیر

زده بر سر از جعد پرچم کلاه
چو بر کله کوه ابر سیاه

به فرسنگها بود پیدا ز دور
عقابی سیه پر و بالش ز نور

شد آن اژدها با چنان لشگری
به سر بر چنان اژدها پیکری

جهان کرد از آشوب خود دردناک
ز بهر چه؟ از بهر یک مشت خاک

از این گربه گون خاک تا چندچند
به شیری توان کردنش گرگ بند

جهان یک نواله ست پیچیده سر
در او گاه حلوا بود گه جگر

فلک در بلندی زمین در مغاک
یکی طشت خون شد یکی طشت خاک

نبشته برین هر دو آلوده طشت
چو خون سیاوش بسی سرگذشت

زمین گر بضاعت برون آورد
همه خاک در زیر خون آورد

نیفتد درین طشت فریاد کس
که بر بسته شد راه فریادرس

چو فریاد را در گلو بست راه
گلو بسته به مرد فریاد خواه

به ار پرده خود حصاری کنی
به خاموشی خویش یاری کنی

هر شب دلم بهانه ی تـــو را ، هیچ ... بگذریم ...
امشب دلم دوباره تـــو را ... ، هیــچ ... بگذریم ...
     
#370 | Posted: 3 Jan 2015 00:00
بخش ۲۲ - رای زدن دارا با بزرگان ایران



بیا ساقی آن آتش توبه سوز
به آتشگه مغز من برفروز

به مجلس فروزی دلم خوش بود
که چون شمع بر فرقم آتش بود

خردمند را خوبی از داد اوست
پناه خدا ایمن آباد اوست

کسی کو بدین ملک خرسند نیست
به نزدیک دانا خردمند نیست

خرد نیک همسایه شد آن بدست
که همسایهٔ کوی نابخردست

چو در کوی نابخردان دم زنی
به ار داستان خرد کم زنی

دراین ده کسی خانه آباد کرد
که گردن ز دهقانی آزاد کرد

تو نیز ار نهی بار گردن ز دوش
ز گردن زنان برنیاری خروش

چو دریا به سرمایهٔ خویش باش
هم از بود خود سود خود برتراش

به مهمانی خویش تا روز مرگ
درختی شو از خویشتن ساز برگ

چو پیله ز برگ کسان خورد گاز
همه تن شد انگشت و قی کرد باز

گزارنده‌تر پیری از موبدان
گزارش چنین کرد با بخردان

که چون شاه روم آمد آراسته
همش تیغ در دست و هم خواسته

خبر گرم شد در همه مرز و بوم
که آمد برون اژدهائی ز روم

به پرخاش دارا سر افراخته
همه آلت داوری ساخته

جهان را بدین مژده نوروز بود
که بیداد دارا جهانسوز بود

ازو بوم و کشور به یکبارگی
ستوه آمدند از ستمکارگی

ز دارا پرستی منش خاسته
به مهر سکندر بیاراسته

چو دارای دریا دل آگاه گشت
که موج سکندر ز دریا گذشت

ز پیران روشن‌دل رای زن
برآراست پنهان یکی انجمن

ز هر کاردانی برای درست
در آن داوری چاره‌ای باز جست

که بدخواه را چون درآرد شکست
بد چرخ را چون کند باز بست

چه افسون درآموزد از رهنمون
که آید ز کار سکندر برون

چو در جنگ پیروزیش دیده بود
ز پیروز جنگیش ترسیده بود

نکردش در آن کار کس چاره‌ای
نخوردش غمی هیچ غمخواره‌ای

چو دانسته بودند کو سرکشست
به سوزندگی گرم چون آتشست

سخنهای کس درنیارد به گوش
در آن کار بودند یکسر خموش

به تخمه در از زنگه شاوران
سری بود نامی ز نام آوران

فریبرز نامی که از فر و برز
تن جوشنش بود و بازوی گرز

به بیعت در آن انجمن گاه بود
ز احوال پیشینه آگاه بود

ثنا گفت بر گاه و بر بزم شاه
که آباد باد از تو این بزمگاه

مبادا تهی عالم از نام تو
همان جنبش دور از آرام تو

گذشته نیای من از عهد پیش
چنین گفت با من در اندرز خویش

که چون کرد کیخسرو آهنگ غار
خبر داد از آن جام گوهر نگار

که در طالع زود ماتانه دیر
فرود آید اختر ز بالا به زیر

برون آید از روم گردنکشی
زند در هر آتشکده آتشی

همه ملک ایران بدست آورد
به تخت کیان برنشست آورد

جهان گیرد و هم نماند به جای
سرانجام روزی درآید ز پای

مبادا که این مرد رومی نژاد
در آن قالب افتد که هرگز مباد

به ار شاه بر یخ زند نام او
نیارد در این کشور آرام او

نباید کزو دولت آید به رنج
که مفلس به جان کوشد از بهر گنج

فریبی فرستد که طاعت کند
به یک روم تنها قناعت کند

فریب خوش از خشم ناخوش بهست
برافشاندن آب از آتش بهست

مکن تکیه بر زور بازوی خویش
نگهدار وزن ترازوی خویش

برآتش میاور که کین آورد
سکاهن بر آهن کمین آورد

اگر سهم شیری بیفتد ز شیر
حرون استری مغزش آرد به ریز

به ناموس شاید جهان داشتن
و زان جاست رایت برافراشتن

برون آرش از دعوی همسری
کزین پایه دارا کند سروری

هر آن جو که با زر بود هم عیار
به نرخ زر آرندش اندر شمار

بسا شیر درندهٔ سهمناک
که از نوک خاری درآید به خاک

چو با کژدمی گرم کینی کنی
مبین خردش ار خرده بینی کنی

بیندیش از آن پشهٔ نیش دار
که نمرود را گفت سر پیش دار

جهان آن کسی راست کاندر نبرد
پی مرد بگذاشت بر هیچ مرد

گرسنه چو با سیر خاید کباب
به فربه‌ترین زخمی آرد شتاب

نه بیگانه گر هست فرزند وزن
چو هم جامه گردد شود جامه کن

چو شد جامه بر قد فرزند راست
نباید دگر مهر فرزند خواست

چو بالا برآرد گیاه بلند
سهی سرو را باشد از وی گزند

ز پند برزگان نباید گذشت
سخن را ورق در نباید نوشت

که چون آزموده شود روزگار
به یاد آیدت پند آموزگار

سگالش گری کو نصیحت شنید
در چاره را در کف آرد کلید

شه ار پند آن پیر پالوده مغز
هراسان شد از کار آن پای لغز

ولیکن نکشت آتش گرم را
به سر کوچکی داشت آزرم را

شد از گفتهٔ رایزن خشمناک
بپیچید چون مار بر روی خاک

گره برزد ابروی پیوسته را
گشاد از گره چشم در بسته را

درو دید چون اژدها در گوزن
به چشمی که دور افتد از سنگ وزن

که در من چه نرم آهنی دیده‌ای
که پولاد او را پسندیده‌ای

نمائی به من مردی اهل روم
ره کوه آتش برآری به موم

عقابان به بازی و کبکان به چنگ
سر بازبازان درآرد به ننگ

چه بندم کمر در مصاف کسی
که دارم کمر بسته چون او بسی

دلیری کند با من آن نادلیر
چو گور گرازنده با شرزه شیر

سرش لیکن آنگه در آید ز خواب
که شیر از تنش خورده باشد کباب

بود خایهٔ مرغ سخت و گران
نه با پتک و خایسک آهنگران

که دانست کین کودک خردسال
شود با بزرگان چنین بدسگال

به اول قدح دردی آرد به پیش
گذارد شکوه من و شرم خویش

بخود ننگ را رهنمونی کنم
که پیش زبونان زبونی کنم

اگر خود شود غرقه در زهر مار
نخواهد نهنگ از وزغ زینهار

ز رومی کجا خیزد آن دست زور
که کشتی برون راند از آب شور

بشوراند اورنگ خورشید را
تمنا کند جای جمشید را

به تاراج ایران برآرد علم
برد تخت کیخسرو و جام جم

شکوه کیان بیش باید نهاد
قدم در خور خویش باید نهاد

سگ کیست روباه نا زورمند
که شیر ژیان را رساند گزند

ز شیران بود روبهان را نوا
نخندد زمین تا نگرید هوا

تهی دست کو مایه داری کند
چو لنگی است کو راهواری کند

تو خود نیک دانی که با این شکوه
ز یک طفل رومی نیایم ستوه

به دست غلامان مستش دهم
به چوب شبانان شکستش دهم

هزبری که از سگ زبونی کند
خر پیر با او حرونی کند

عقابی که از پشه گیرد گریز
گر افتادنش هست گو بر مخیز

پلنگی که ترسد ز روباه پیر
بشوراد مغزش به سرسام تیر

ببینی که فردا من پیل زور
سرش چون سپارم به سم ستور

که باشد زبونی خراجی سری
که همسر بود نابلند افسری

نشیننده بر بزمگاه کیان
منم تاج بر سر کمر بر میان

که را یارگی کز سر گفتگوی
ز من جای آبا کند جستجوی

کلاه کیان هم کیان را سزد
درین خز تن رومیان کی خزد

من از تخمهٔ بهمن و پشت کی
چرا ترسم از رومی سست پی

ز روئین دز و درع اسفندیار
بر اورنگ زرین منم یادگار

اگر باز گردد به پیشینه راه
بر او روز روشن نگردد سیاه

وگر کشتی آرد به دریای من
سری بیند افکنده در پای من

چو دریا به تلخی جوابش دهم
ز خاکش ستانم به آبش دهم

از آن ابر عاصی چنان ریزم آب
که نارد دگر دست بر آفتاب

ستیزنده چون روستائی بود
شکستش به از مومیائی بود

خر از زین زر به که پالان کشد
که تا رخت خر بنده آسان کشد

من آن صید را کرده‌ام سربلند
منش باز در گردن آرم کمند

تو ای مغز پوسیده سالخورد
ز گستاخی خسروان باز گرد

نه چابک شد این چابکی ساختن
کمندی به کوهی در انداختن

چراغی به صحرا برافروختن
فلک را جهانداری آموختن

مکش جز به اندازه خویش پای
که هر گوهری را پدیدست جای

قبا کو نه در خورد بالا بود
هم انگاره دزدیده کالا بود

تو را فترت پیری از جای برد
کهن گشتگیت از سر رای برد

چو پیر کهن گردد آزرده پشت
ز نیزه عصا به که گیرد به مشت

ز پیری دگرگون شود رای نغز
فراموش کاری درآید به مغز

ز پیران دو چیزست با زیب و ساز
یکی در ستودان یکی در نماز

جهان بر جوانان جنگ آزمای
رها کن فروکش تو پیرانه پای

تن ناتوان کی سواری کند
سلیح شکسته چه یاری کند

سپه به که برنا بود زان که پیر
میانجی کند چون رسد تیغ و تیر

به هنگام خود گفت باید سخن
که بی‌وقت بر ناورد ناربن

خروسی که بیگه نوا بر کشید
سرش را پگه باز باید برید

زبان بند کن تا سر آری بسر
زبان خشگ به تا گلوگاه‌تر

سر بی‌زبان کو به خون تر بود
بهست از زبانی که بی سر بود

زبان را نگهدار در کام خویش
نفس بر مزن جز به هنگام خویش

زبان به که او کام‌داری کند
چو کامش رسد کامگاری کند

زبان ترازو که شد راست نام
از آن شد که بیرون نیاید ز کام

چو از کام خود گامی آید برون
به هر سو که جنبد شود سرنگون

بسا گفتنیها که باشد نهفت
به دیگر زبان بایدش باز گفت

به گفتن کسی کو شود سخت کوش
نیوشنده را درنیاید به گوش

سخن به که با صاحب تاج و تخت
بگویند سخته نگویند سخت

چو زین‌گونه تندی بسی کرد شاه
پشیمان شد آن پیر و شد عذرخواه

خطرهاست در کار شاهان بسی
که با شاه خویشی ندارد کسی

چو از کینه‌ای بر فروزند چهر
به فرزند خود بر نیارند مهر

همانا که پیوند شاه آتشست
به آتش در از دور دیدن خوشست

نصیحت موافق بود شاه را
گر از کبر خالی کند راه را

نصیحت گری با خداوند زور
بود تخمی افکنده در خاک شور

چو آگاه گشت آن نصیحت گزار
که از پند او گرم شد شهریار

سخن را دگرگونه بنیاد کرد
به شیرین زبان شاه را یاد کرد

که دارای دور آشکارا توئی
مخالف چه دارد چو دارا توئی

که باشد سکندر که آرد سپاه
ز دارای دولت ستاند کلاه

ترا این کلاه آسمان دوختست
ستاره چراغ تو افروختست

کلوخی که با کوه سازد نبرد
به سنگی توان زو برآورد کرد

درخت کدو تانه بس روزگار
کند دعوی همسری با چنار

چو گردد ز دولابهٔ نال سیر
رسن بسته در گردن آید به زیر

کدوئی است او گردن افراخته
ز ساق گیائی رسن ساخته

رسن زود پوسد چو باشد گیاه
دگر باره دلوش درافتد به چاه

چو خورشید مشعل درآرد به باغ
به پروانگی پیش میرد چراغ

به هنگام سر پنجه روباه لنگ
چگونه نهد پای پیش پلنگ

گره ز ابروی خویش بر گوشه نه
که بر گوشه بهتر کمان را گره

به آهستگی کار عالم برار
که در کار گرمی نیاید به کار

چراغ ار به گرمی نیفروختی
نه خود را نه پروانه را سوختی

خمیر آمده و آتش اندر تنور
نباشد زنان تا دهن راه دور

شکیب آورد بندها را کلید
شکیبنده را کس پشیمان ندید

نه نیکوست شطرنج بد باختن
فرس در تک و پیل در تاختن

بسا رود کز زخم خوردن شکست
که تا زخمه رودی آمد بدست

تو شاهی قیاس تو افزون کنم
حساب تو با دیگران چون کنم

به تعظیم دارا جهان‌دیده مرد
بسی گونه زین داستان یاد کرد

جهاندار دارای جوشیده مغز
نشد نرم دل زان سخنهای نغز

در آن تندی و آتش افروختن
کز او خواست مغز سخن سوختن

طلب کرد کاید ز دیوان دبیر
به کار آورد مشک را با حریر

دبیر نویسنده آمد چو باد
نوشت آنچه دارا بدو کرد یاد

روان کرد کلک شبه رنگ را
ببرد آب مانی و ارژنگ را

یکی نامهٔ نغز پیکر نوشت
به نغزی به کردار باغ بهشت

سخنهائی از تیغ پولادتر
زبان از سخن سخت بنیادتر

چو شد نامه نغز پرداخته
بر او مهر شاهانه شد ساخته

رسانندهٔ نامهٔ خسروان
ز دارا به اسکندر آمد روان

بدو داد نامه چو سر باز کرد
دبیر آمد و خواندن آغاز کرد

هر شب دلم بهانه ی تـــو را ، هیچ ... بگذریم ...
امشب دلم دوباره تـــو را ... ، هیــچ ... بگذریم ...
     
صفحه  صفحه 37 از 43:  « پیشین  1  ...  36  37  38  ...  42  43  پسین » 
شعر و ادبیات انجمن لوتی / شعر و ادبیات / Collection Of Nezami Poems | مجموعه شعرهای نظامی بالا
جواب شما روی این آیکون کلیک کنید تا به پستی که نقل قول کردید برگردید
رنگ ها  Bold Style  Italic Style  Highlight  Center  List       Image Link  URL Link   
Persian | English
  

 ?
برای دسترسی به این قسمت میبایست عضو انجمن شوید. درصورتیکه هم اکنون عضو انجمن هستید با استفاده از نام کاربری و کلمه عبور وارد انجمن شوید. در صورتیکه عضو نیستید با استفاده از این قسمت عضو شوید.



 
Report Abuse  |  News  |  Rules  |  How To  |  FAQ  |  Moderator List  |  Sexy Pictures Archive  |  Adult Forums  |  Advertise on Looti

Copyright © 2009-2020 Looti.net. Looti.net Forum is not responsible for the content of external sites